Tâm trạng cha mẹ khi con bị ốm

Ở một số em thường xảy ra những chấn thương lặp đi lặp lại, như là các em ấy cố tình gây ra tai nạn. Đây là biểu hiện của mặc cảm tội lỗi hay lo hãi bị thiến (ở trẻ em trai chẳng hạn).
Kiểu bị ức chế đâm ra thụ động, thoái lui trở về tuổi bé bỏng nhất, buông xuôi chấp nhận sự lệ thuộc hoàn toàn đủ đến tuổi nhận thức được thế nào là bệnh tật, cần chăm chữa vẫn không chịu hiểu : dù lành bệnh vẫn thụ động, trốn học tránh né mọi cố gắng.
Phản ứng tích cực có những cố gắng hợp tác với bác sĩ và y tá trong việc chăm chữa (có những em bé bị bệnh đái đường có thể hàng ngày tự tiêm thuốc cho mình, có em cụt 2 tay biết dùng chân để viết hay đánh máy chữ).
Dù sao mỗi em bé mắc bệnh đều tưởng tượng ra một cách tự lý giải thưởng xoay quanh những mặc cảm tội lỗi trừng phạt.
Về tâm lí phụ huynh
Phía gia đình khi con bị bệnh nặng phản ứng đầu tiên là hoảng hốt, có khi không chấp nhận thực tế. Nhiều người lo sợ chấp nhận thực tế. Nhiều người lo sợ không biết bản thân bố mẹ có tội lỗi gì không, có truyền cho con mầm bệnh hay không, có khi còn nghĩ không biết có ma tà nào ám hại không, tất cả những cảm nghĩ này xen lẫn nhau và tâm trạng ấy có thể kéo dài trước khi có can đảm nhìn thẳng vào sự thật để có những cách đối xử thích đáng. Một điều cần chú ý là về lâu về dài là tránh lấy bệnh tật để lý giải mọi hiện tượng xảy ra trong cuộc sống của đứa con, loại trừ mọi cách nhìn khác, làm cho toàn bộ cuộc sống chỉ xoay quanh bệnh tật, quên mất những việc quan trọng khác.
Quan hệ với thầy thuốc và đứa bé mang những đặc điểm riêng. Bác sĩ trở thành một nhân vật trong bộ ba gồm đứa con – bố mẹ – bác sĩ, có khi được xem như là một ông bố cao cấp (ông siêu bố), có khi được xem như một đối tượng nguy hiểm, nhân vật đáng sợ như trong chuyện cổ tích. Y tá cũng vậy, cũng xem như là người mẹ thứ hai, có khi được xem như mụ phù thủy. Thái độ của gia đình đối với bác sĩ cũng không đơn giản xoay quanh vấn đề tín nhiệm hay không tín nhiệm. Còn xen lẫn ít nhiều ganh tị khi cảm thấy bác sĩ, y tá hoặc chiếm lấy tình cảm của con mình hoặc được con mình xem có uy quyền hơn bố mẹ … Thông thường do bác sĩ, y tá không được đào tạo về tâm lý học quan hệ gia đình chỉ khoanh lại một số điểm về chăm chữa, ít khi trao đổi về tâm tư em bé bị bệnh.
Nguyễn Khắc Viện – Báo Sức Khỏe và Đời Sống – Hà Nội – số 16 (672) – 1996

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *